Königsberg odnaleziony w delcie Rufidżi

Pod koniec października 1914 roku brytyjskie krążowniki odnalazły niemiecki krążownik lekki Königsberg, ukryty w rozlewiskach delty rzeki Rufidżi na wybrzeżu Niemieckiej Afryki Wschodniej. Brytyjska chronologia notuje to wydarzenie pod 31 października, ale większość opracowań podaje, że okręt dostrzeżono już 30 października. Od tej chwili Königsberg był zablokowany i nie mógł wrócić na ocean.

Kryjówka w dżungli

Po zatopieniu krążownika Pegasus pod Zanzibarem 20 września komandor Max Looff potrzebował bezpiecznego miejsca na remont zużytych maszyn. Wybrał płytką, porośniętą namorzynami deltę Rufidżi, w której Brytyjczycy nie spodziewali się dużego okrętu. Części wymagające naprawy przewieziono lądem do warsztatów w Dar es Salaam. Krążownik starannie zamaskowano, a nad brzegami rzeki rozstawiono żołnierzy, działa polowe i posterunki obserwacyjne połączone linią telegraficzną. Węgiel dowoził mu parowiec Somali.

Trop w dokumentach

Na Oceanie Indyjskim niemieckiego krążownika szukały brytyjskie krążowniki Chatham, Dartmouth i Weymouth pod dowództwem komandora Sidneya Drury-Lowe’a. 19 października załoga Chathama zajęła niemiecki statek Präsident, stojący kilka kilometrów w górę rzeki od portu Lindi. Na pokładzie znaleziono dokumenty, z których wynikało, że statek zaopatrywał Königsberga w węgiel w delcie Rufidżi.

Brytyjczycy skierowali poszukiwania w ten rejon. 30 października w jednym z ramion delty dostrzeżono Königsberga i Somali. Źródła różnią się co do tego, który z krążowników pierwszy go wypatrzył. Część wymienia Chathama, część Dartmoutha. Płytkie wody nie pozwalały jednak dużym okrętom podejść na odległość skutecznego strzału.

Długa blokada

Trzy krążowniki zablokowały ujścia rzeki. Na początku listopada Brytyjczycy ostrzelali Somali i zniszczyli go. 10 listopada zatopili w głównym korycie delty stary węglowiec Newbridge, by zamknąć Niemcom drogę na morze, choć inne ramiona rzeki wciąż pozostawały otwarte. Königsberg nie próbował się wyrwać. Rozpoczęło się trwające wiele miesięcy oblężenie ukrytego w dżungli okrętu, w którym Brytyjczycy użyli nawet samolotów. Rozstrzygnięcie przyniosły dopiero w lipcu 1915 roku dwa płytko zanurzone monitory, Severn i Mersey.