Początek operacji morskich pod Dualą

Brytyjska chronologia wojny notuje pod datą 7 września 1914 roku początek operacji morskich u wybrzeży Kamerunu Niemieckiego, w pobliżu Duali. Okręty Royal Navy miały otworzyć drogę do portu wojskom lądowym, które szykowały się do inwazji na kolonię.

Cel: Duala

Duala, leżąca w głębi szerokiego estuarium rzeki Wouri, była głównym portem i ośrodkiem administracyjnym Kamerunu. Działała tu też ważna radiostacja. Alianci postanowili zaatakować kolonię od strony morza, a na dowódcę wyprawy lądowej wyznaczyli generała Charlesa Dobella. Zanim jego żołnierze mogli wylądować, marynarka musiała zbadać i oczyścić podejście do portu.

Na początku września u ujścia Wouri pojawił się brytyjski krążownik pancerny HMS Cumberland pod dowództwem komandora Cyrila Fullera oraz kanonierka HMS Dwarf. Później dołączyły do nich inne okręty brytyjskie i francuskie, w tym krążownik HMS Challenger.

Zamknięty port

Niemcy mieli czas, by przygotować obronę. Postawili w estuarium miny morskie, a w torze wodnym prowadzącym do Duali zatopili według różnych źródeł 10 lub 12 statków handlowych i jednostek pomocniczych, by uniemożliwić okrętom przejście. Brytyjczycy musieli więc sondować płycizny, oznaczać nowy tor i usuwać miny. Pracami tymi, prowadzonymi przez Royal Navy i marynarkę kolonii Nigerii, kierował Fuller.

Mała kanonierka Dwarf, zdolna pływać po płytkich wodach, stała się głównym celem Niemców. 11 września, próbując wejść do rzeki, została uszkodzona ogniem artylerii z brzegu. W kolejnych dniach Niemcy kilkakrotnie próbowali ją zniszczyć, między innymi łodziami z ładunkami wybuchowymi. 16 września staranował ją niemiecki statek celny Nachtigal. Dwarf przetrwał zderzenie, a Nachtigal zatonął.

Upadek Duali

Pod koniec września tor wodny był na tyle oczyszczony, że odciążony krążownik Challenger mógł podejść na kilka kilometrów od miasta. 26 września okręty ostrzelały Dualę, a następnego dnia, 27 września, niemiecki komendant poddał miasto wraz z sąsiednim Bonaberi. Alianci wylądowali bez walki i przejęli około dziesięciu niemieckich statków handlowych stojących w porcie. Utrata Duali pozbawiła Niemców jedynego dużego portu w Kamerunie, choć walki w głębi kolonii trwały jeszcze ponad rok.