Początek bitwy pod Tarnawką

7 września 1914 roku na Lubelszczyźnie, na polach wokół wsi Tarnawka na południe od Lublina, rozgorzała bitwa między wojskami rosyjskimi a austro-węgierską 1 Armią generała Victora Dankla i wspierającymi ją oddziałami niemieckimi. Była to jedna z najcięższych bitew stoczonych na ziemiach polskich w 1914 roku i punkt zwrotny walk na północnym skrzydle bitwy galicyjskiej.

Od Kraśnika pod Lublin

Pod koniec sierpnia armia Dankla pobiła Rosjan pod Kraśnikiem i ruszyła za nimi na północ, w stronę Lublina. Na początku września zatrzymała się jednak na wzgórzach Wyżyny Lubelskiej, kilkanaście do kilkudziesięciu kilometrów od miasta. Rosjanie tymczasem ściągali posiłki. Ich 4 Armię, dowodzoną teraz przez generała Aleksieja Ewerta, wzmocniono świeżymi korpusami, w tym elitarnym Korpusem Gwardii. Nad Wisłą koncentrowała się nowa 9 Armia generała Płatona Leczyckiego. 3 września rosyjskie dowództwo frontu wydało rozkaz ogólnego natarcia.

Austro-Węgrzy, osłabieni sierpniowymi walkami, otrzymali niewielką pomoc. Na prawy brzeg Wisły przeszedł niemiecki Korpus Landwehry generała Remusa von Woyrscha, złożony ze starszych rezerwistów, który czasowo podporządkowano Danklowi. Mimo to przewaga Rosjan szybko rosła. Według austriackich opracowań około 7 września trzy korpusy Dankla miały przed sobą siedem korpusów rosyjskich.

Uderzenie

Rosjanie zaczęli atakować front Dankla już 5 września, a na odcinku austro-węgierskiego V Korpusu, nad Bystrzycą, obrona zaczęła się chwiać. Od 7 września najcięższe walki toczyły się w okolicach Tarnawki, Giełczewa i Zakrzewa. Po stronie rosyjskiej nacierały tu między innymi Gwardia i Korpus Grenadierów, a broniły się austro-węgierski V Korpus i niemiecka 4 Dywizja Landwehry.

Co było dalej

Walki trwały trzy dni. Według rosyjskich opracowań 8 września pułki Gwardii przełamały obronę w rejonie Tarnawki. Armia Dankla, zagrożona także od wschodu, gdzie rosyjska 5 Armia wchodziła w lukę między nią a austro-węgierską 4 Armią, zaczęła się wycofywać na południe. 11 września austro-węgierski szef sztabu Franz Conrad von Hötzendorf nakazał odwrót całego frontu za San. Owoce sierpniowego zwycięstwa pod Kraśnikiem zostały zaprzepaszczone.