Początek obrony Baku

26 sierpnia 1918 roku Kaukaska Armia Islamu Nuriego Paszy po raz pierwszy od nieudanego szturmu z 5 sierpnia uderzyła większymi siłami na obrońców Baku. Celem był wulkan błotny na północ od stacji Biləcəri, niewysokie wzgórze w miejscu, gdzie linia obrony skręcała ku wschodowi. Brytyjczycy nazywali je Błotnym (Mud Volcano) albo Brudnym Wulkanem (Dirty Volcano). Było to najbardziej zagrożone miejsce całej linii i dlatego trzymali je żołnierze brytyjscy, a nie oddziały Dyktatury Centrokaspijskiej. Według brytyjskiej historii oficjalnej kampanii mezopotamskiej F.J. Moberly’ego wzgórza broniła kompania D 7 batalionu Pułku North Staffordshire kapitana Sparrowa: pięciu oficerów i 135 żołnierzy. Wsparcie miały jej dać dwa ormiańskie bataliony, stojące przy stacji Biləcəri.

Szturm na wzgórze

Około 10.30 Turcy wyszli od południowego zachodu w czterech tyralierach, z konnicą na prawym skrzydle. Dowódca 39 Brygady Piechoty podpułkownik Faviell szacował ich na około tysiąc ludzi, brytyjscy historycy wojen kaukaskich W.E.D. Allen i Paweł Muratow piszą o dwóch batalionach. Wspierały ich działa górskie i cięższa artyleria z tyłu. Obrońcy odparli ogniem karabinów maszynowych i karabinów cztery natarcia. Piąte zmiotło placówkę nr 1. Około 12.30 Turcy obeszli wzgórze od północy, wtoczyli karabiny maszynowe i zaczęli razić pozostałe placówki z flanki i od tyłu. Około 13.30 placówki nr 2 i 3 zostały zdobyte. Wszyscy oficerowie kompanii zginęli, zaginęli lub zostali ranni. Moberly podaje trzech oficerów zabitych lub zaginionych i dwóch rannych, a wśród żołnierzy 46 zabitych lub zaginionych i 31 rannych. 58 ocalałych zebrał major A. H. Ruston z kompanii karabinów maszynowych Dunsterforce i wycofał ich pod Biləcəri.

Ormian, którzy mieli przyjść z pomocą, nie było przy stacji. Według Faviella dwa bataliony wyznaczone na odwód tego odcinka w ogóle nie wyszły z miasta, bo albo odmówiły marszu, albo miejscowy sztab nie przekazał rozkazu. Dowódca odcinka pułkownik Kazarow tłumaczył, że wsparcie stało tam stale, tylko tego dnia stare oddziały zeszły już do miasta, a nowe jeszcze nie przyszły. Bakijska artyleria milczała, podobno dlatego, że nie było przy niej oficerów. Pozostałe oddziały obrony, z których wzgórze było dobrze widać, nie ruszyły się z miejsca.

Wzgórze Staffordów

Równocześnie Turcy uderzyli od wsi Novxanı na wzgórze na zachód od Binəqədi, którego bronił batalion ormiański. Wysłana mu na pomoc z Digah kompania North Staffordshire porucznika Craiga zastała około 14.15 opuszczone okopy. Brytyjczycy wbiegli na szczyt w chwili, gdy po północnym zboczu wspinało się około 250 Turków, i odrzucili ich ogniem z bliska. Drugie natarcie odparli bez trudu. Stracili około dziesięciu ludzi, w tym rannego Craiga. Wzgórze nazwano odtąd Stafford Hill. Posiłki z miasta, około 130–140 żołnierzy z North Staffordshire i Pułku Royal Warwickshire pod majorem Leyem, wysłanych ciężarówkami, kompania z Pułku Worcestershire i dwa działa 8 Baterii Polowej, dotarły na miejsce dopiero po południu, gdy wulkan był już stracony. Ley zajął nową linię od Stafford Hill przez wzniesienie nazwane Warwick Castle do stacji Biləcəri. Turcy nie nacierali dalej.

Bez generała

Generała majora Lionela Dunsterville’a nie było wtedy w Baku. 24 sierpnia popłynął do Enzeli, by zawrzeć ostateczny pokój z dżangalijczykami Kuczika Chana i odzyskać brytyjskich jeńców. Wrócił 27 sierpnia i dopiero od podpułkownika Keywortha, który dowodził brytyjskimi siłami w mieście, usłyszał o utracie wzgórza. Uznał, że kompania North Staffordshire „ocaliła tego dnia Baku”: gdyby atak trafił na miejscowe oddziały, Turcy weszliby na linię klifów i do miasta. Wiedział jednak, że jego niepełna brygada, nieco ponad tysiąc piechurów, przyjęły na siebie cały ciężar walki, a przeciwnik dostał posiłki. Według Allena i Muratowa pod Baku nadciągały już pierwsze oddziały tureckiej 36 Kaukaskiej Dywizji. Dunsterville pisał we wspomnieniach, że stanął przed pytaniem, czy może jeszcze narażać życie swoich żołnierzy w sprawie, która wydawała się beznadziejna.

Kolejne dni przyniosły tylko ostrzał artyleryjski. 31 sierpnia Turcy zdobyli Stafford Hill i Warwick Castle, a 1 września wyparli obrońców z Digah. Dunsterville zapowiedział wtedy władzom miasta wycofanie swoich wojsk, ale ostatecznie Brytyjczycy zostali w Baku jeszcze dwa tygodnie, do decydującego szturmu.