Sidónio Pais przejmuje władzę

11 grudnia 1917 roku Junta Rewolucyjna, która trzy dni wcześniej obaliła w Lizbonie rząd Afonso Costy, dokończyła przejmowanie władzy w Portugalii. Jednym dekretem usunęła z urzędu prezydenta republiki Bernardina Machado, drugim mianowała przewodniczącego junty Sidónia Paisa przewodniczącym Ministerstwa, czyli premierem. Pais objął też tekę ministra wojny i ministra spraw zagranicznych. Oba akty ukazały się w dzienniku urzędowym nazajutrz, 12 grudnia. Chronologie wojny podają czasem, że Pais został premierem już 10 grudnia, ale dekret nominacyjny nosi datę 11 grudnia. 10 grudnia junta formalnie odwołała jedynie ministrów obalonego rządu.

Prezydent Machado do końca nie chciał uznać zamachu. Po upadku rządu próbował znaleźć nowego premiera wśród umiarkowanych republikanów, między innymi wśród unionistów Manuela de Brito Camacho. 9 grudnia junta wezwała go do ustąpienia, ale odmówił. Następnego dnia został zatrzymany w swojej rezydencji, Pałacu Belém. Dekret z 11 grudnia nie tylko pozbawił go urzędu, lecz także nakazywał mu opuścić kraj aż do dnia, w którym upłynęłaby jego kadencja, czyli do 5 października 1919 roku. Machado był pod strażą w Belém jeszcze przez kilka dni. 15 grudnia wyjechał pociągiem przez Madryt do Francji, gdzie osiadł na emigracji.

W nowym rządzie zasiedli obaj pozostali członkowie junty: bohater rewolucji z 1910 roku António Machado Santos objął ministerstwo spraw wewnętrznych, a José Feliciano da Costa Júnior ministerstwo pracy. Według Muzeum Prezydentury Republiki Portugalskiej do gabinetu weszło ponadto trzech unionistów, dwóch centrystów i jeden bezpartyjny. Według portugalskiego politologa José Adelino Malteza Pais próbował wcześniej powierzyć kierowanie rządem komuś innemu, najpierw unioniście Bettencourtowi Rodriguesowi, a potem bezpartyjnemu José Relvasowi, ale bez powodzenia. Z chwilą powołania rządu junta przestała istnieć.

Tak Pais skupił w swoich rękach całą władzę wykonawczą. Parlament był rozwiązany, urząd prezydenta pusty, a obalony premier Afonso Costa siedział w areszcie. 18 grudnia przewieziono go do fortu w Elvas, skąd wyszedł dopiero w marcu 1918 roku. Program nowego rządu opublikowano 16 grudnia. Zapowiadał walkę z „demagogią” i przywrócenie „harmonii i jedności ojczyzny”. Rządząca ekipa nazywała nowy porządek „Nową Republiką”.