Kapitulacja wojsk niemieckich w Nowej Gwinei

21 września 1914 roku w Herbertshöhe, dzisiejszym Kokopo na wyspie Nowa Brytania, złożyły broń ostatnie zbrojne oddziały Nowej Gwinei Niemieckiej. Poddały się australijskim siłom ekspedycyjnym pułkownika Williama Holmesa. Był to wojskowy koniec kampanii, której los przesądziło przyjęcie warunków kapitulacji przez gubernatora Eduarda Habera cztery dni wcześniej.

Ceremonia w Herbertshöhe

Warunki z 17 września przewidywały, że niemieckie i melanezyjskie oddziały złożą broń w Herbertshöhe 21 września o dziesiątej rano, z honorami wojskowymi. Tak też się stało. Resztę sił kolonii, które wcześniej broniły się w okolicach Tomy, przyprowadził ich dowódca, kapitan Carl von Klewitz, oficer kawalerii. Według różnych opracowań poddało się około 40 Niemców i około 110 melanezyjskich policjantów. Niemieccy oficerowie trafili do niewoli, a ich ludzi rozbrojono.

Na Nowej Brytanii wojna się skończyła, ale kolonia była rozległa, a Australijczycy musieli jeszcze zająć jej pozostałe części. 24 września wylądowali w Madangu na Nowej Gwinei, a w kolejnych tygodniach obsadzali Nową Irlandię, Nauru, Wyspy Admiralicji i północne Wyspy Salomona. W większości miejsc nie napotkali oporu.

Oficer, który się nie poddał

Jeden człowiek nie podporządkował się jednak kapitulacji. W chwili wybuchu wojny w głębi Nowej Gwinei przebywał niemiecki geodeta i oficer Hermann Detzner, który na polecenie Urzędu Kolonialnego Rzeszy badał przebieg granicy z sąsiednią Papuą, zarządzaną przez Australię. Nie zamierzał składać broni. Z grupą około dwudziestu melanezyjskich policjantów krążył po niezbadanych górach i dolinach wnętrza wyspy, unikając australijskich patroli przez całą wojnę.

Detzner wyszedł z dżungli dopiero, gdy dowiedział się o zawieszeniu broni. W pełnym mundurze poddał się w Finschhafen w styczniu 1919 roku. Po powrocie do Niemiec opisał swoje przygody w książce „Vier Jahre unter Kannibalen” („Cztery lata wśród kanibali”), która w 1921 roku stała się bestsellerem. Po latach sam przyznał, że wymieszał w niej prawdziwe obserwacje z fikcją.