Pierwsza brytyjska narada wojenna
- Kategoria:
- Polityka
- Data:
- 5 sierpnia 1914
- Autor:
- Łukasz Skowroń
5 sierpnia 1914 roku, dzień po przystąpieniu Wielkiej Brytanii do wojny, premier Herbert Henry Asquith zwołał na Downing Street 10 naradę wojenną. Po raz pierwszy przy jednym stole zasiedli najważniejsi ministrowie i dowódcy wojskowi, by zdecydować, jak Wielka Brytania będzie prowadzić wojnę na lądzie.
Kto zasiadł przy stole
W naradzie wzięli udział między innymi minister spraw zagranicznych Edward Grey, Pierwszy Lord Admiralicji Winston Churchill i lord Richard Haldane. Stronę wojskową reprezentowali marszałek lord Frederick Roberts, naczelny dowódca korpusu ekspedycyjnego marszałek John French, generał Douglas Haig i inni wyżsi oficerowie. Obecny był także marszałek lord Kitchener, który tego samego dnia został ministrem wojny.
Gdzie wysłać armię
Najważniejszym pytaniem było, gdzie i kiedy wysłać Brytyjski Korpus Ekspedycyjny. Przedwojenne uzgodnienia z Francją przewidywały, że Brytyjczycy skoncentrują się na lewym skrzydle armii francuskiej, w rejonie Maubeuge przy granicy belgijskiej. French rozważał jednak wysłanie wojsk do Antwerpii, by wspólnie z Belgami działać na skrzydle Niemców. Haig ostrzegał przed pochopnym wysłaniem całej niewielkiej armii zawodowej i opowiadał się za jej rozbudową.
Najbardziej dalekowzroczny okazał się Kitchener. W przeciwieństwie do większości uczestników narady przewidywał, że wojna potrwa latami, a Wielka Brytania będzie potrzebowała armii liczącej miliony żołnierzy. Obawiał się też, że korpus skoncentrowany pod Maubeuge znajdzie się na drodze głównego niemieckiego uderzenia.
Decyzje
Narada zakończyła się decyzją o wysłaniu korpusu ekspedycyjnego do Francji. Następnego dnia rząd ustalił, że na kontynent popłyną na początek cztery dywizje piechoty i dywizja kawalerii, a dwie dywizje pozostaną w kraju z obawy przed niemiecką inwazją. Ostatecznie, po rozmowach z Francuzami, zgodzono się na koncentrację w pobliżu Maubeuge.
Od narady do Rady Wojennej
Ówczesne kroniki nazywały spotkanie z 5 sierpnia pierwszym posiedzeniem brytyjskiej Rady Wojennej. Formalna Rada Wojenna, która przejęła zadania przedwojennego Komitetu Obrony Imperium i otrzymała uprawnienia wykonawcze, powstała jednak dopiero w listopadzie 1914 roku jako komitet gabinetu. To ona podejmowała w kolejnych miesiącach najważniejsze decyzje strategiczne, w tym o operacji w Dardanelach. W czerwcu 1915 roku zastąpił ją Komitet Dardanelski.