Koniec bitwy pod Guise

30 sierpnia 1914 roku zakończyła się bitwa pod Guise, nazywana przez Niemców bitwą pod Saint-Quentin. Francuska 5 Armia generała Charles’a Lanrezaca, która dzień wcześniej odrzuciła Niemców w dolinie Oise, przerwała walkę i wznowiła odwrót na południe.

Sukces bez przyszłości

Wieczorem 29 sierpnia Francuzi mieli za sobą udany dzień. Kontratak I Korpusu generała Louisa Franchet d’Espéreya zmusił niemiecki Korpus Gwardii do cofnięcia się pod Guise. Na lewym skrzydle natarcie na Saint-Quentin utknęło jednak w miejscu, a z północy i zachodu nadciągały kolejne niemieckie oddziały. Armia, samotna i bez wsparcia Brytyjczyków, którzy kontynuowali odwrót, groziło oskrzydlenie. Późnym wieczorem naczelny wódz Joseph Joffre zezwolił Lanrezacowi na odwrót i wysadzenie mostów na Oise.

30 sierpnia Niemcy ponawiali ataki, ale były one rozproszone i Francuzi je odpierali. Od przedpołudnia kolejne korpusy 5 Armii zaczęły odrywać się od przeciwnika i maszerować na południe, za rzekę Serre, w kierunku Laon i Aisne. Do rana 31 sierpnia cała armia wycofała się w porządku. Wyczerpane wojska niemieckiej 2 Armii nie podjęły energicznego pościgu.

Kto wygrał?

Obie strony przypisywały sobie sukces. Generał Karl von Bülow meldował o zwycięstwie, bo to Francuzi opuścili pole bitwy. Francuzi podkreślali, że po raz pierwszy od tygodni zatrzymali Niemców i zadali im ciężkie straty. Według różnych szacunków każda ze stron straciła w dwudniowych walkach od kilku do ponad 10 tysięcy żołnierzy.

Zwrot Klucka

Najważniejsze skutki bitwy ujawniły się poza polem walki. Bülow zwrócił się do dowódcy sąsiedniej 1 Armii, generała Alexandra von Klucka, o pomoc w dobiciu 5 Armii. Wieczorem 30 sierpnia Kluck postanowił skręcić na południowy wschód, w kierunku Noyon i Compiègne, zamiast obchodzić Paryż od zachodu. Następnego dnia naczelne dowództwo niemieckie zaakceptowało ten manewr.

Tym samym Niemcy odeszli od założeń planu Schlieffena. Armia Klucka miała przejść na wschód od Paryża, wystawiając swój prawy bok na uderzenie francuskiej 6 Armii, gromadzonej w rejonie stolicy. Kilka dni później Joffre wykorzystał tę okazję w bitwie nad Marną. Początek walk opisujemy w artykule Początek bitwy pod Guise.