Koniec bitwy pod Soissons
- Kategoria:
- Działania zbrojne
- Front:
- Front zachodni
- Data:
- 14 stycznia 1915
- Autor:
- Łukasz Skowroń
- Bitwa:
- Bitwa pod Soissons
- Tagi:
- Francja, Niemcy, Joseph Joffre, Wilhelm II
14 stycznia 1915 roku zakończyła się bitwa pod Soissons. Ostatnie francuskie oddziały wycofały się na południowy brzeg wezbranej rzeki Aisne, a Niemcy zajęli północne przedmieścia Soissons i wysunęli placówki nad rzekę. Bitwa, która zaczęła się 8 stycznia zdobyciem przez Francuzów wzgórza 132 nad wsią Crouy, skończyła się ich wyraźną porażką.
Niemiecki kontratak
Kontratak przygotował niemiecki III Korpus generała Ewalda von Lochowa z 1 Armii generała Alexandra von Klucka. 12 stycznia rano niemiecka artyleria, w tym ciężkie działa i moździerze okopowe, zasypała pociskami francuskie okopy na wzgórzu. Przed południem do szturmu ruszyła piechota brandenburskiej 5 Dywizji. Około południa Francuzi stracili wzgórze 132, a Niemcy wdarli się do ich dawnych okopów i zajęli północny skraj Crouy. Francuskiej artylerii brakowało amunicji. Na pomoc nadeszła francuska 14 Dywizja Piechoty, ale jej nocne i dzienne kontrataki nie przyniosły powodzenia.
13 stycznia Niemcy uderzyli w drugim miejscu, na płaskowyż koło Vregny, na wschód od Crouy. Francuzi skupili odwody pod Crouy i atak, prowadzony z jarów opadających ku rzece, zaskoczył obrońców. Wieczorem francuskie oddziały trzymały już tylko zalesione zbocza nad samą Aisne. Generałowie Michel Joseph Maunoury, dowódca 6 Armii, i Henri Berthelot, dowódca walczącej tu grupy dywizji rezerwowych, zdecydowali się wycofać wojska za rzekę.
Odwrót przez wezbraną rzekę
Od kilku dni padały ulewne deszcze, a w nocy z 11 na 12 stycznia Aisne wylała. Nurt zrywał mosty pontonowe, po których dowożono zaopatrzenie i posiłki. Powódź zniszczyła wojskowe mosty pod Missy i Venizel. Gdy w nocy z 13 na 14 stycznia i nad ranem Francuzi przeprawiali się na południowy brzeg, najważniejszą przeprawą pozostał kamienny most w Venizel, ostrzeliwany przez niemiecką ciężką artylerię. Według francuskich relacji część straży tylnej nie zdołała przejść przez rzekę, a niemiecka próba sforsowania jej pod Venizel została odparta ogniem artylerii z południowego brzegu.
14 stycznia Niemcy zajęli Vauxrot i północne przedmieścia Soissons i dotarli nad Aisne na odcinku od Crouy po Missy. Samo miasto pozostało w rękach francuskich. Front cofnął się według francuskich szacunków o niecałe dwa kilometry, ale Francuzi stracili niemal cały przyczółek na północnym brzegu, który trzymali od września 1914 roku.
Według relacji z epoki walki obserwował cesarz Wilhelm II. Niemiecka prasa przedstawiła bitwę jako wielkie zwycięstwo, a generał von Lochow otrzymał order Pour le Mérite.
Straty i „sprawa Soissons”
Według niemieckiej historii oficjalnej Niemcy stracili około 5,5 tysiąca zabitych, rannych i zaginionych, a wzięli około 5200 jeńców, 35 dział i 6 karabinów maszynowych. Straty francuskie szacuje się na 11–12,5 tysiąca ludzi, czyli około dwa razy więcej niż niemieckie.
Porażka tak blisko Paryża wywołała we Francji niepokój. Oficjalne wyjaśnienia kładły ją przede wszystkim na karb powodzi, która odcięła wojska na północnym brzegu od posiłków. Minister wojny Alexandre Millerand udzielił jednak naczelnemu wodzowi, generałowi Josephowi Joffre’owi, reprymendy za kosztowne i bezowocne ataki. Joffre przerzucił odpowiedzialność na podwładnych: Berthelot i dowódcy dywizji stracili stanowiska. We francuskiej polityce bitwa przeszła do historii jako „sprawa Soissons” (l’affaire de Soissons). Pod Crouy walczył też w szeregach 231 Pułku Piechoty pisarz Henri Barbusse, który poległym tu towarzyszom zadedykował później swoją powieść „Ogień”.